به گزارش ایحا، در عصر تحولات دیجیتال و لزوم به‌کارگیری ابزارهای نوین در راستای بهینه‌سازی فرآیندهای تحقیق و پژوهش، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم درگاهی جامع و ساختاریافته به نشانی quran.ac.ir/researcherslinks را طراحی و در دسترس جامعه دانشگاهی و حوزوی کشور قرار داد.

این درگاه پژوهشی با رویکردی جامع‌نگر و با هدف رفع نیازهای محققان در تمامی مراحل تحقیق -از ایده تا نگارش و ارائه نهایی- در دو بخش کلیدیِ «وبگاه‌های مرجع پژوهشی» و «میز کار دیجیتال و ابزارهای هوش مصنوعی» سازمان‌دهی شده است:

 ۱. تجمیع معتبرترین پایگاه‌ها و منابع دست‌اول علمی در بخش وبگاه‌های مرجع

در این بخش، مجموعه‌ای گزینش‌شده و غنی از پایگاه‌های تخصصی داخلی و بین‌المللی گردآوری شده است که نیازهای پژوهشگران را در حوزه‌های گوناگون پوشش می‌دهد:

 حوزه علوم قرآن و تفسیر: دسترسی به سامانه‌های تخصصی متن، ترجمه، تحلیل‌های ادبی، رسم‌الخط و تفاسیر فریقین (از جمله پایگاه تنزیل، بالقرآن، قرآن نور، دانشنامه التفسیر و پیکره‌های زبان‌شناختی معتبر).

 حوزه حدیث و علوم روایی: بانک‌های اطلاعاتی جامع برای تخریج روایات، بررسی اسناد و اعتبارسنجی راویان شیعه و اهل‌سنت (نظیر جامع‌الاحادیث نور، ثقات، کتب تسعه و الدرر السنیة).

 کتابخانه‌های دیجیتال و نسخ خطی: بسترهای دسترسی به متن کامل هزاران جلد کتاب کهن، نسخ خطی و منابع مستند چاپی (همچون نورلایب، المکتبة الشاملة، مدرسه فقاهت و کتابخانه ملی).

 معاجم، لغت‌نامه‌ها و اصطلاح‌نامه‌ها: ابزارهای پیشرفته واژه‌پژوهی، تاریخ زبان عربی و مراجع زبان‌شناختی فارسی (مانند قاموس نور، المعانی، المعجم التاریخی و لغت‌نامه دهخدا).

 پایگاه‌های استنادی و نشریات: موتورهای جست‌وجوی یکپارچه مقالات علمی‌پژوهشی برای ارزیابی پیشینه پژوهش (نظیر علم‌نت، نورمگز، مگیران و SID).

 ۲. «میز کار دیجیتال» مبتنی بر هوش مصنوعی

با توجه به نقش فزاینده هوش مصنوعی در تسریع و دقت‌بخشی به پژوهش‌های معاصر، بخش دوم این درگاه به معرفی و به‌کارگیری ابزارهای هوشمند اختصاص یافته است؛ میز کاری که فرآیندهای دشوار پژوهشی را بهینه‌سازی می‌کند:

 هوش مصنوعی تخصصی دینی: ابزارهای نوین گفت‌وگو با متون تفسیری و حدیثی، پاسخ‌گویی مستند به شبهات، گراف دانش اسلامی و سامانه‌های اعرب‌گذار هوشمند (نظیر ثاقب، اصول، و درگاه نجم).

 کاوش پیشینه و جست‌وجوی عمیق دانشگاهی: موتورهای پیشرفته پردازش مقالات علمی و یافتن منابع مستند ارجاع‌پذیر (همچون ساینیتو، Consensus و Perplexity).

 تحلیل اسناد و فیش‌برداری هوشمند: ابزارهای پیشرفته تحلیل فایل‌های حجیم و کتاب‌ها برای استخراج اطلاعات، خلاصه‌سازی و گفت‌وگو با متن منبع (نظیر NotebookLM گوگل، Claude و سامانه گفت‌وگو با کتاب‌های نور).

 دستیارهای نگارش، ترجمه و ویرایش: سامانه‌های زبانی قدرتمند جهت ایده‌پردازی، تدوین پروپوزال، ترجمه تخصصی و ویرایش علمی متن (شامل ChatGPT، Gemini، DeepSeek، Copilot و درگاه ایرانی GapGPT).

 مدیریت منابع و تولید ارائه: ابزارهای استاندارد رفرنس‌دهی خودکار (مانند نرم‌افزار Zotero) و سامانه‌های هوشمند تبدیل پایان‌نامه به پاورپوینت‌های ساختاریافته (نظیر Gamma).

 تأکید بر اصالت‌سنجی و اخلاق پژوهش:

ضمن تأکید بر کارکرد تسهیل‌گرانه فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی به‌عنوان «دستیار و شتاب‌دهنده پژوهش»، یادآور می‌شود؛ راستی‌آزمایی خروجی‌ها و استناد مستمر به منابع اصیل دینی و علمی، همچنان به عنوان خط قرمز اخلاق و روش‌شناسی پژوهش باید مورد توجه جدی محققان قرار گیرد.

 راه‌های دسترسی و بهره‌برداری:

علاقه‌مندان، اساتید، طلاب و دانشجویان سراسر کشور می‌توانند برای استفاده از خدمات و امکانات این درگاه جامع، به نشانی‌های زیر مراجعه فرمایند:

 درگاه اصلی پژوهشگران:

[quran.ac.ir/researcherslinks]

 بخش وبگاه‌های مرجع: [quran.ac.ir/WebLinks]

 میز کار هوش مصنوعی: [quran.ac.ir/AILinks]